GRATIS BESTRIJDING AZIATISCHE HOORNAAR EEN SAMENWERKING TUSSEN PROVINCIE EN GEMEENTEN
Ook in 2026 zetten de Provincie Oost-Vlaanderen en RATO vzw hun samenwerking voort in de bestrijding van de Aziatische hoornaar. Voor het eerst nemen alle steden en gemeenten in Oost-Vlaanderen deel aan het provinciale beheerplan, wat zorgt voor een sterkere en meer gecoördineerde aanpak.
 | |
|
De Aziatische hoornaar, die in 2016 voor het eerst in België werd waargenomen, vormt een ernstige bedreiging voor biodiversiteit, land- en tuinbouw en de volksgezondheid. De gratis bestrijding van nesten via RATO vzw loopt van 1 mei tot en met 15 oktober 2026 en geldt voor alle meldingen die via Vespa-Watch worden geregistreerd.
https://app.vespawatch.be/?open=meldingsformulier
Volgens gedeputeerde Joke Schauvliege, bevoegd voor Landbouw en Platteland, is volledige uitroeiing niet langer haalbaar. “Met een gebiedsgericht beheer kunnen we de schade wel beperken. Door prioritair nesten aan te pakken die risico of overlast veroorzaken, zoals in de buurt van woningen, bundelen alle Oost-Vlaamse gemeenten hun krachten.”
Sinds 2021 coördineert de provincie samen met RATO vzw de bestrijding. Tussen 2021 en 2024 werd 98% van de gemelde nesten succesvol behandeld. Toch blijft de populatie groeien, onder meer omdat naar schatting 40 tot 50% van de nesten nooit wordt gevonden.
De samenwerking tussen provincie en lokale besturen is cruciaal: de provincie staat in voor de coördinatie, terwijl de gemeenten de bestrijding financieren. Voor inwoners blijft deze dienstverlening gratis. In 2025 leidde deze aanpak tot meer dan 6.000 behandelde meldingen in Oost-Vlaanderen.
De focus ligt op schadebeperking, met een efficiënte inzet van middelen. Vroege bestrijding in het voorjaar blijft essentieel, omdat nesten dan beter bereikbaar zijn en vaak zonder gebruik van gif kunnen worden verwijderd.
Lokale inzet van de gemeente Oosterzele
Ook de landelijke gemeente Oosterzele draagt actief bij. Als trotse “bijengemeente” zet het lokale bestuur in op het ondersteunen van bijen en biodiversiteit. Zo worden gratis hoornaarvallen ter beschikking gesteld en worden workshops georganiseerd waarin inwoners leren hoe ze deze zelf kunnen maken.
Toch helpen deze initiatieven imkers slechts gedeeltelijk. De Aziatische hoornaar (Vespa velutina) heeft zich intussen sterk verspreid in België en Nederland. Sinds de eerste waarneming in 2016 is de soort snel toegenomen. In 2022 werden al meer dan 2.000 nesten geregistreerd, en dat aantal blijft stijgen.
De soort kent bovendien een sterke groeidynamiek: één nest kan honderden tot duizenden hoornaars produceren, en nieuwe koninginnen zorgen jaarlijks voor verdere verspreiding. Daarom spreken experts vandaag niet langer over uitroeiing, maar over beheer en schadebeperking.
Het vernietigen van nesten blijft echter belangrijk, vooral in het voorjaar. Het opsporen en verwijderen van beginnende nesten kan lokaal de populatiegroei afremmen en het risico op overlast en steken verminderen. De impact blijft wel beperkt zolang de soort zich op grote schaal blijft verspreiden.
Melden blijft essentieel
Burgers spelen een belangrijke rol in de aanpak. Door nesten en waarnemingen te melden via Vespa-Watch kunnen gespecialiseerde teams gerichter en efficiënter ingrijpen.
De impact van de Aziatische hoornaar op de natuur is aanzienlijk. Het dieet van de soort bestaat grotendeels uit insecten, waaronder honingbijen. In sommige gevallen maken honingbijen tot ongeveer 66% van hun voedsel uit. Eén nest kan zo een grote druk uitoefenen op lokale bijenpopulaties. Daarnaast jaagt de hoornaar ook op andere bestuivers, wat negatieve gevolgen heeft voor biodiversiteit en plantbestuiving.
Kortom, hoewel initiatieven zoals vallen en workshops bijdragen aan bewustwording, vormen ze slechts een deel van de oplossing. De Aziatische hoornaar is een gevestigde invasieve soort geworden. Volledige eliminatie is niet meer haalbaar, maar gerichte bestrijding en meldingen kunnen wel helpen om de impact te beperken en imkers beter te beschermen.
 | ||
| Foto beschikbaar gesteld door Provincie Oost-Vlaanderen |
