OOSTERZELE WELZIJN EN GEZONDHEID : ondersteuning verbeteren voor inwoners die extra kwetsbaar zijn
Gemeentemonitor over Welzijn en Gezondheid (update 2026)
1. Algemene conclusie
Uit de aangeleverde cijfers van de Gemeentemonitor blijkt dat Oosterzele op verschillende welzijnsindicatoren gunstig scoort in vergelijking met het Vlaams Gewest. Het gemiddeld inkomen ligt hoger, de geregistreerde armoede bij kinderen is lager en de inwoners maken relatief goed gebruik van gezondheidszorg. Ook het geluksgevoel ligt hoog.
Tegelijk zijn er duidelijke aandachtspunten. Vooral het aanbod en de tevredenheid over kinderopvang, de beschikbaarheid van ouderenzorg, de schoolse vertraging bij leerlingen met een niet-Nederlandse thuistaal en de lagere mate van lichaamsbeweging verdienen aandacht.
2. Belangrijkste cijfers per thema
A. Armoede en inkomen
- Gemiddeld netto belastbaar inkomen per inwoner :€ 28.683 voor Vlaams Gewest: € 25.043
- Kansarmoede-index 2,6% voor Vlaams Gewest: 12,2%
- Personen met verhoogde tegemoetkoming 9,0% voor Vlaams Gewest: 16,3%
- Inwoners met betalingsmoeilijkheden 11% voor Vlaams Gewest: 11%
Oosterzele heeft gemiddeld een hoger inkomen en een lager aandeel inwoners in verschillende indicatoren van financiële kwetsbaarheid dan Vlaanderen. Ook het aandeel inwoners met betalingsachterstanden bedraagt 1%, tegenover 1,9% in Vlaanderen.
Toch blijft armoede een aandachtspunt. 11% van de inwoners ervaart betalingsmoeilijkheden en eveneens 11% bevindt zich in subjectieve armoede. Ook energiearmoede blijft relevant: het aantal budgetmeters voor elektriciteit en aardgas ligt lager dan het Vlaamse gemiddelde, maar financiële problemen kunnen zich ook uiten in moeilijkheden om de energiefactuur of andere noodzakelijke uitgaven te betalen.
Bij kinderen en jongeren zijn de cijfers relatief gunstig: 2,7% van de kinderen woont in een gezin met een zeer lage werkintensiteit, tegenover 10,3% in Vlaanderen. De onderwijskansarmoede-indicator bedraagt 0,41 op 4, tegenover 1,08 op 4.
Aandachtspunt: blijf inzetten op vroegtijdige detectie van financiële problemen, toegankelijke sociale hulpverlening en ondersteuning van gezinnen die ondanks een gemiddeld gunstige inkomenssituatie moeilijk rondkomen.
B. Onderwijs en vorming
Oosterzele beschikt over een onderwijsaanbod dat kleuter- en lager onderwijs aantrekt. Het aantal leerlingen per 1.000 inwoners ligt voor beide onderwijsniveaus iets hoger dan het Vlaamse gemiddelde.
Indicator | Oosterzele | Vlaams Gewest |
|---|---|---|
Kleuteronderwijs per 1.000 inwoners | 36,8 | 35,2 |
Lager onderwijs per 1.000 inwoners | 60,7 | 59,9 |
Leerlingen lager onderwijs met thuistaal Nederlands | 96,4% | 75,0% |
Leerlingen secundair onderwijs met thuistaal niet-Nederlands | 4,9% | 21,4% |
Tevredenheid over onderwijsvoorzieningen | 85% | 86% |
De cijfers tonen dat de leerlingenpopulatie in Oosterzele veel minder taaldivers is dan gemiddeld in Vlaanderen. Dat betekent niet automatisch dat er geen taal- of leerproblemen zijn, maar vraagt wel aandacht voor de ondersteuning van leerlingen met verschillende onderwijsbehoeften.
Een belangrijk aandachtspunt is de schoolse vertraging in het secundair onderwijs. Bij leerlingen met een Nederlandse thuistaal bedraagt die 0,5%, tegenover 1,9% in Vlaanderen. Bij leerlingen met een niet-Nederlandse thuistaal gaat het om 13,3%, tegenover 9,8% in Vlaanderen.
Ook het aandeel vroegtijdige schoolverlaters verdient aandacht. Volgens de aangeleverde cijfers bedraagt dit 40% bij leerlingen met een niet-Nederlandse thuistaal, tegenover 26,6% in Vlaanderen. Bij leerlingen met een Nederlandse thuistaal is het aandeel met 0,8% lager dan het Vlaamse cijfer van 9,2%.
Deze percentages voor kleine deelgroepen moeten voorzichtig worden geïnterpreteerd. Het is belangrijk om de omvang van de betrokken groepen en de precieze definitie van de indicator na te gaan voordat er conclusies worden getrokken.
De tevredenheid over de onderwijsvoorzieningen bedraagt 85%, vrijwel gelijk aan het Vlaamse gemiddelde van 86%.
Aandachtspunt: versterk de samenwerking tussen scholen, ouders en welzijnsdiensten, met bijzondere aandacht voor taalondersteuning, het voorkomen van schoolse vertraging en het voorkomen van vroegtijdige schooluitval.
C. Zorg en gezondheid
Dit thema bevat zowel positieve resultaten als duidelijke tekorten in het lokale aanbod.
Tevreden over gezondheidsvoorzieningen: 81% voor Vlaams Gewest: 80%
Inwoners die zich gelukkig voelen: 87% voor Vlaams Gewest: 83%
Inwoners die zich gezond voelen: 67% voor Vlaams Gewest: 68%
Inwoners die regelmatig actief bewegen: 67% voor Vlaams Gewest: 72%
Gezondheidszorg
Oosterzele scoort gunstig op verschillende indicatoren voor toegang tot gezondheidszorg:
93,4% beschikt over een globaal medisch dossier, tegenover 91,4% in Vlaanderen.
81% vindt dat er voldoende huisartsen zijn, tegenover 67% in Vlaanderen.
89% bezocht een huisarts en 67,3% een tandarts, beide aandelen hoger dan het Vlaamse gemiddelde.
De tevredenheid over gezondheidsvoorzieningen bedraagt 81%. Ook het geluksgevoel is relatief hoog: 87% van de inwoners voelt zich gelukkig.
Daartegenover staat dat slechts 67% zich gezond voelt en 67% regelmatig actief beweegt. Beide cijfers liggen licht onder het Vlaamse gemiddelde of, voor beweging, duidelijk onder dat gemiddelde.
Kinderopvang
Het aanbod bedraagt 33,8 opvangplaatsen per 100 kinderen, tegenover 45,3 in Vlaanderen. De tevredenheid over kinderopvang is met 35% bovendien aanzienlijk lager dan het Vlaamse gemiddelde van 57%.
Dit wijst op een belangrijk aandachtspunt rond de beschikbaarheid, bereikbaarheid, betaalbaarheid of aansluiting van de kinderopvang op de behoeften van gezinnen. De cijfers tonen niet afzonderlijk welke factor het zwaarst doorweegt.
Ouderenzorg en mantelzorg
Het aanbod aan residentiële ouderenzorg ligt onder het Vlaamse gemiddelde:
Woonzorgcentra: 4,1 plaatsen per 100 inwoners van 65 jaar en ouder, tegenover 5,5 in Vlaanderen.
Assistentiewoningen: 2,3 plaatsen per 100 65-plussers, tegenover 2,4 in Vlaanderen.
Lokale dienstencentra: 0 per 10.000 65-plussers, tegenover 2,1 in Vlaanderen.
Tevredenheid over ouderenvoorzieningen: 69%, tegenover 71% in Vlaanderen.
Tegelijk speelt mantelzorg een belangrijke rol. In Oosterzele geeft 41% van de inwoners mantelzorg, tegenover 36% in Vlaanderen. Dat wijst op een sterke betrokkenheid bij de zorg voor anderen, maar maakt het ook belangrijk om mantelzorgers voldoende ondersteuning en respijtzorg te bieden.
Aandachtspunt: onderzoek de noden rond kinderopvang en ouderenzorg, versterk de ondersteuning van mantelzorgers en stimuleer beweging en preventieve gezondheidszorg.
3. Overzicht van de belangrijkste sterktes en aandachtspunten
Sterktes van Oosterzele | Aandachtspunten |
|---|---|
Hoger gemiddeld inkomen dan Vlaanderen | 11% ervaart betalingsmoeilijkheden |
Lage kansarmoede-index | Financiële kwetsbaarheid blijft aanwezig |
Relatief gunstige indicatoren voor kinderkansarmoede | Schoolse vertraging en vroegtijdige schooluitval bij leerlingen met niet-Nederlandse thuistaal |
Goede toegang tot huisartsenzorg | Beperkter aanbod en lagere tevredenheid over kinderopvang |
Hoge tevredenheid over gezondheidsvoorzieningen | Beperkter aanbod van bepaalde ouderenzorgvoorzieningen |
Hoog geluksgevoel | Minder inwoners bewegen regelmatig dan in Vlaanderen |
Veel inwoners nemen mantelzorg op | Nood aan ondersteuning van mantelzorgers |
4. Beleidsmatige aanbevelingen voor Oosterzele
Op basis van de aangeleverde cijfers kunnen vijf prioriteiten worden geformuleerd:
1. Armoede voorkomen en bestrijden. Zet in op vroegtijdige opsporing van betalingsproblemen, toegankelijke schuldhulpverlening en ondersteuning bij energie- en woonkosten.
2. Onderwijskansen versterken. Werk samen met scholen en gezinnen rond taalontwikkeling, leerachterstanden, schoolse vertraging en het voorkomen van vroegtijdige schooluitval.
3. Kinderopvang beter afstemmen op de behoeften. Onderzoek of er voldoende plaatsen zijn en welke factoren de lage tevredenheid verklaren, zoals kostprijs, openingsuren, bereikbaarheid of wachtlijsten.
4. Zorg voor ouderen en mantelzorgers versterken. Breng de lokale behoefte aan woonzorg, assistentiewoningen, dagopvang en lokale dienstencentra in kaart en ondersteun mantelzorgers.
5. Gezondheid en sociaal welzijn bevorderen. Stimuleer wandelen, fietsen en andere vormen van beweging, met bijzondere aandacht voor ouderen en inwoners die moeilijk toegang vinden tot activiteiten of zorg.
5. Eindconclusie
De Gemeentemonitor schetst voor Oosterzele een relatief gunstig beeld op het vlak van inkomen, kinderkansarmoede, toegang tot huisartsenzorg en geluksgevoel. Dat vormt een goede basis voor het welzijnsbeleid.
De cijfers maken echter ook duidelijk dat een gemiddeld gunstige situatie niet betekent dat alle inwoners voldoende ondersteuning krijgen. Vooral kinderopvang, bepaalde vormen van ouderenzorg, financiële kwetsbaarheid en de onderwijskansen van specifieke leerlingengroepen verdienen verdere opvolging.
De belangrijkste beleidsuitdaging voor Oosterzele is om de gunstige algemene welzijnssituatie te behouden en tegelijk de toegankelijkheid van ondersteuning en voorzieningen te verbeteren voor inwoners die extra kwetsbaar zijn.
De Gemeentemonitor richt zich op de 272 andere Vlaamse gemeenten en steden (vóór de fusies van 1 januari 2025 nog 287 gemeenten, vóór de fusies van 1 januari 2019 nog 295 gemeenten) en werd in 2023 voor de derde keer georganiseerd. Beide bevragingen werden voor deze editie van de Gemeente-Stadsmonitor volledig op elkaar afgestemd.
Klik bovenaan op het pijltje links om naar de HOMEPAGE te gaan
