GEEN STANDBEELD VOOR DE VERGETEN VROEDVROUWEN VAN BALEGEM
BALEGEM KRIJGT EEN PILOOT...
MAAR WAAR BLIJVEN DE BALEGEMSE VROEDVROUWEN?
Op 4 september 2026 krijgt Balegem een nieuw monument. En terecht. Flying Officer Maurice Renard verdient alle eer. Hij kwam tijdens de oorlog in Balegem terecht en overleefde dankzij de moed en gastvrijheid van onze dorpsgenoten. Een prachtig stukje geschiedenis dat niet vergeten mag worden.
Maar terwijl we een piloot op een sokkel zetten, bekroop me toch een eigenaardige gedachte.
Hoeveel Balegemnaren danken hun leven eigenlijk aan een oorlogsvlieger?
En hoeveel aan een vroedvrouw?
Ik vermoed dat de tweede categorie nét iets groter is.
Generaties lang trokken Justina "Stiene" Coppens en later Irène Van Grembergen door Balegem en Scheldewindeke. Niet in een glimmende jeep. Niet met zwaailichten. Niet met Google Maps die zei: "U bent op uw bestemming."
Nee. Met een fiets. Een petroleumlamp. En een ijzersterke conditie.
Ze trotseerden regen, sneeuw, modder, kasseien en kerkwegels waarvan zelfs een moderne mountainbike zou zeggen: "Succes hé."
Wanneer ergens een vader paniekerig rondjes liep in de keuken en een moeder luid duidelijk maakte dat het nu écht begonnen was, dan waren zij onderweg.
Een baby houdt nu eenmaal geen rekening met kantooruren.
Geen enkele vroedvrouw heeft ooit de woorden gehoord:
"Past het voor u volgende dinsdag rond half drie?"
Ze waren vroedvrouw, verpleegster, psycholoog, relatietherapeut, vertrouwenspersoon en af en toe waarschijnlijk ook scheidsrechter bij familiale discussies. Ze zagen alles. En ik bedoel écht alles.
In een tijd waarin gezinnen tien, twaalf of meer kinderen hadden, waren ze wellicht de meest bezochte "dienst" van het dorp. Als er toen een klantenkaart had bestaan, hadden sommige gezinnen recht gehad op een gratis dertiende bevalling.
Maar dus, geen bronzen standbeeld van vijftien meter hoog.Geen monument waarop een vroedvrouw heroïsch een fiets boven haar hoofd houdt.
Maar waarom geen twee Trage Wegen vernoemen naar Justina Coppens en Irène Van Grembergen in de dorpen Balegem en Scheldewindeke ?
Wie kende die paadjes beter dan zij?
Ze reden er duizenden keren over. Soms sneller dan vandaag de elektrische fietsen, al was de motivatie toen meestal een stuk dringender.
Langs die wegen kunnen erfgoedborden en QR-codes hun verhaal vertellen. Want veel jongeren denken vandaag bij "vroedvrouw" spontaan aan een televisieprogramma of een ziekenhuisafdeling. Weinigen beseffen nog wat een dorpsvroedvrouw vroeger allemaal betekende.
Misschien noemen we zo'n pad wel de Achterwaeresweg of de Bakersweg of de persoonlijke namen van de vroedvrouwen.
Dat klinkt bovendien een stuk gezelliger dan "Trage Weg nummer 17".
Heldendom kent nu eenmaal vele vormen.
Sommigen vallen uit de lucht.
Anderen stappen jarenlang door de modder.
En als Oosterzele terecht een monument opricht voor een piloot die één keer in Balegem neerkwam, dan mag er misschien ook een bescheiden eerbetoon komen voor twee vrouwen die er duizenden keren aankwamen.
BALEGEM, VERGEET UW VROEDVROUWEN NIET!
Want zonder hen waren er waarschijnlijk een pak minder Balegemnaren geweest...
...en dan had er op 4 september ook een veel kleiner publiek rond dat monument gestaan.
H. D.K
Klik bovenaan op het pijltje links om naar de HOMEPAGE te gaan